Δευτέρα, 28 Νοεμβρίου 2016

ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ : Η ΜΑΧΗ ΤΟΥ ΔΟΜΟΚΟΥ 3

Προηγούμενο 
Περί την 5ην ώραν η μάχη έφθασεν εις το οξύτερον αυτής σημείον σφοδρότητα διεσταυρούντο εκατέρωθεν τα πυρά και ολόκληρος η πεδιάς εκαίετο εκ των πυκνών κανονιοβολισμών και των αδιαλείπτων συμπυροκροτήσεων του πεζικού. Δεξιά ημών προ της Σκαρμίτσης και ιδία επί της εις Φάρσαλον αγούσης οδού, διερίνομεν μετ' ενθουσιασμού τα λαμπρά του ημετέρου πυροβολικού αποτελέσματα . Εκάστη οβίς πίπτουσα προεκάλει εις το εχθρικόν στρατόπεδον αποτόμους κινήσεις των στρατιωτών διασκορπιζομένων τήδε κακείσε.

Εις το ημέτερον πυροβολικόν του φρουρίου του Δομοκού και των περί αυτόν λόφων , απήντα αδιάκοπον το πυρ των εχθρικών τηλεβολοστοιχιών τοποθετημένων εις το δεξιόν και αριστερόν άκρον της Πετρομαγούλας ξηρού και μεμονωμένου βράχου κειμένου εις το μέσον της πεδιάδος. Ενώ δε ούτως εμάχετο το πυροβολικόν , το πεζικόν επιχειρεί αποφασιστικήν έφοδον κατά της Σκαρμίτσης και δεξιότερον ταύτης κατά των θέσεων , ας υπερήσπιζε το 11ον σύνταγμα υπό τον αντισυνταγματάρχην Βόρσαν. Κατά την ώραν ταύτην και εν τη αριστερά πτέρυγι το πυρ μαίνεται σφοδρόν και αδιάκοπον. Είχον ήδη επιχειρήσει οι Γαριβαλδινοί την έφοδον αυτών κατά του εχθρού και την δίωξιν αυτού ανά την πεδιάδα. 

Ενώ δε η μάχη ούτω διεξήγετο εν τη αριστερά πτέρυγι και κατά το δεξιώτερον ημών μέρος του κέντρου της ελληνικής παρατάξεως, αδιάκοποι ενισχύσεις ήρχοντο εις τα καθ' ημών βάλλοντα τουρκικά στρατεύματα. Ισχυρόν τμήμα πεζικού εκ μιάς ίσως ταξιαρχίας εξορμήσαν εκ της Πετρομαγούλας, όπισθεν της οποίας εφυλάσσετο από των ελληνικών οβίδων, επιχειρεί επανειλημμένας εφόδου κατά των ημετέρων θέσεων , αλλά προσεγγίζον που μεν εις απόστασιν 400 που δε 600 μέτρων αποκρούεται υπό σφοδρού και επιτυχούς πυρός.Το χωρίον των Βελησσιωτών προσβάλλεται υπό του εχθρικού πυροβολικού δια σφοδροτάτου πυρός, πλείσται δε οικίαι αυτού καταπίπτουσιν η μία μετά την άλλην ερείπια των τουρκικών οβίδων. 

Ευθύς ως έκαστον των ημετέρων προχωμάτων ήρχετο των πυρών κατά του εχθρού εδέχετο την προσβολήν του πυροβολικού αυτού , όπερ είχεν ευρεί την απόστασιν και ευστοχώτατα διηύθυνε τας βολάς του. Οι στρατιώται υπεδέχοντο τας εχθρικάς οβίδας μετά κραυγών, ύβρεων και βλασφημιών , αίτινες εντονώτεραι καθίσταντο και υπό γελώτων συνωδεύοντο , όταν η οβίς απετύγχανε του σκοπού διαλανθάνουσα ή μη εκρηγνυμένη. Χοίροι εγκαταλειφθέντες εις το χωρίον υπό των απελθόντων κατοίκων , διέσχιζον τας ρύμας αυτού δρομαίοι και μετ' απηλπισμένων κραυγών, ζητούντες καταφύγιον και προξενούντες άφατον λύπην εις τον θεατήν. Συνεχή ήσαν των στρατιωτών τα σταυροκοπήματα και αι θρησκευτικαί επικλήσεις.
-Άγια μου Παρασκευή - ήτο αύτη η εκκλησία του χωριού-βοηθησέ μας.
-Παναγία μου ...η χάρι σου είνε μεγάλη! 
-Θα μας βοηθήση η χάρι της... Δεν θα μας ξεσυνερισθή...πολλαίς ειν΄ η αμαρτίες μας.
Τοιαύται ηκούοντο φράσεις εκ δεξιών και εξ ευωνύμων μου, επρωτοστάτει δε εις αυτάς μοναχός εκ της Μονής Φανερωμένης , Κουντουριώτης ονόματι, υπηρετών ως έφεδρος , άτε μήπω υποστάς την κουράν. Και αποδεικνύετο ήδη δια μυριοστήν φοράν το έμφυτον του θρησκευτικού συναισθήματος εν τω ανθρώπω, όστις εις τας μεγαλειτέρας δυστυχίας του και τους εσχάτους των κινδύνων του,μόνην ευρίσκει καταφυγήν και ανακούφισιν εν τη επικλήσει της υπερκοσμίου δυνάμεως. 
Αίφνης , ενώ αι θρησκευτικαί επικλήσεις και οι διάλογοι εξηκολούθουν , οβίς εκραγείσαι επί του προχώματος , διασπά το στηθαίον αυτού και πέτραι μετά χωμάτων προσβάλλουσιν ημάς κατά πρόσωπον. 
-Πωπώ , μανούλα μου, λαβώθηκα! ακούεται η φωνή του εις το αριστερόν πλευρόν μου μαχομένου λοχίου Δέρβου. Αλλ' ευτυχώς ουδέν είχε πάθει σοβαρόν και εξηκολούθησε διευθύνων κανονικώς τα πυρά της διμοιρίας, εκτελούμενα ομαδόν και δια παραγγελμάτων. Αστοχώτατον ήτο το πυρ του εχθρικού πεζικού, αλλά και των ημετέρων στρατευμάτων η ευθυβολία μικρόν ωφέλησεν εκεί, διότι δεν ελήφθη πρόνοια να αποκοπώσιν εγκαίρως εκ των προ ημών αγρών εις απόστασιν 500 τουλάχιστον μέτρων οι στάχυς του σίτου , οίτινες πολλάς παρέσχον ημίν δυσχερείας περί την σκόπευσιν. Πλην τούτου ακριβώς απέναντι των θέσεων , ας υπερήσπιζε το ημέτερον τάγμα, χάνδαξ τις εν τη πεδιάδι παρέσχεν εις τον εχθρόν απροσδόκητον οχύρωμα , από του οποίου καλώς προστατευόμενος έβαλλε καθ' ημών. 

Δεξιά του ημετέρου λόχου μάχεται η η υπό τον λοχίαν Παπακωνσταντίνου διμοιρία του τετάρτου λόχου, ερρωμένως αποκρούσασα τας επανειλημμένας εφόδους του εχθρού, αριστερά δε γενναίως υπερ­άσπιζει τας θέσεις αυτού ο τρίτος λόχος. Αξιέπαι­νος υπήρξεν η διαγωγή του διοικητού του λόχου του ,του λοχαγού Μιλτιάδου Διαμαντοπούλου και του ανθυπολοχαγού της Οικονομίας και διαχειριστού εν τω τάγματι Αλεξ. Παπαδοπούλου, οίτινες με το όπλον εις χείρας εμάχοντο ως οπλίται εις την πρώτην γραμμήν, ενθαρρύνοντες τους στρατιώτας. Αλλ' ίσως χάριν της ισορροπίας, ευθύς ως η μάχη κατέστη πεισματώδης δια του εκατέρωθεν σφοδρού πυρός, ο ανθυπολοχαγός Παπαγεωργίου φεύγει αφείς το ξίφος του εντός του προχώματος !
Δύο εκ των στρατιωτών, οι Π. Μουρτζέας και Β. Καψάλης εγκατέλιπον τας τάξεις των κατά την ημέραν εκείνην.
Ο δεύτερος και ο τέταρτος λόχος δεν παρέστη ανάγκη να λάβωσιν ενεργόν μέρος εις την μάχην' εν τούτοις ο έφεδρος ανθυπολοχαγός του τετάρτου Κωνσταντίνος Στεργιόπουλος εθεάτο όρθιος όπισθεν του προχώματος ενθαρρύνων τους στρατιώτας και διασκεδάζων πάντα φόβον κινδύνου, ο δε ανθυπολο­χαγός Βλαχόπουλος μετέβη αυτοπροσώπως εις την εν τη παρυφή του χωρίου μαχομένην διμοιρίαν του, να εξακρίβωση την επάρκειαν η μη των φυσιγγίων.
Οι του ημετέρου πρώτου λόχου αξιωματικοί, υ­πολοχαγός Διαμαντόπουλος και ανθυπολοχαγός Ζα­χαρόπουλος, αφ' ης ανήλθομεν εκ της πεδιάδος εις τα προχώματα, έλαμψαν αμφότεροι δια της απου­σίας των. Εύρον στέγην ασφαλή υπό τον ναόν του χωρίου, όπου κατέφυγον, και ενόμισαν πρακτικώτερον να αφήσωσι τον λόχον μαχόμενον υπό τας ο­δηγίας δύο λοχιών και ολίγων δεκανέων εφέδρων. Τίνας και κατά πόσον έκαστον ευθύνει η πράξις αυ­τή, δύναται νά κρίνη ο αναγνώστης υπ' όψιν έχων τας εν τοις πρόσθεν καταχωρισθείσας λεπτομερείς διαταγάς και οδηγίας του τάγματος περί της θέσεως και των έργων εκάστου κατά την αναμενομένην μάχην. Εγώ βεβαιώ απλώς το γεγονός, διότι αγνοώ αν ο ελληνικός στρατός παρέστησε πολλαχού τοσούτο οικτρόν εν τη μονομερεία του θέαμα ενός λόχου μαχομένου εις την πρώτην γραμμήν ά­νευ διαταγών, άνευ οδηγιών, έχοντος δε καί διοικη­τήν και αξιωματικον, οίτινες αθέατοι και άπρακτοι στεγάζονται εν τω ναώ καθ' όλην την διάρκειαν της μάχης........

Μεταξύ της 5ης και 6ης ώρας το πυρ εφάνη μετριασθέν εκατέρωθεν, πιθανώτατα δι' έλλειψιν πυρομαχικών.
Του ημετέρου τάγματος τα φυσίγγια δεν είχον εξαντληθή , αλλ' η υπηρεσία της μεταφοράς αυτών εκ της παρά την κορυφήν του χωρίου αποθήκης εις την γραμμήν των μαχομένων, δεν υπήρξεν εν πάσι κανονική. Οι την υπηρεσίαν ταύτην εντεταλμένοι στρατιώται ησαν ολίγοι, πλην δε τούτου προφυλαττόμενοι εκ των πυρών του εχθρού, επεβράδυνον την μεταφοράν. Ούτω δύο του τρίτου λόχου στρατιώται κρατούντες κιβώτιον φυσιγγίων διευθύνοντο προς την αριστερά, ημών μαχομένην διμοιρίαν, ης είχον εξαντληθή τα φυ­σίγγια. Aι σφαίραι και αι οβίδες ήρχοντο ήδη πυκναί και αδιάκοποι, oι δε στρατιώται αφήσαντες κατά γης το κιβώτιον εκρύβησαν όπισθεν πτυχής του εδάφους, οπόθεν εξήλθον υπείκοντες εις τας φωνάς ημών και ανέλαβον το κιβώτιον. Αλλά μετά μικρόν ότε ηφανίσθησαν με­ταξύ των οικιών, αφήκαν πάλιν τούτο και εκρύβησαν, ηναγκάσθην δε να εγερθώ εκ του προχώ­ματος, να μεταβώ παρ' αυτοίς και να τους απει­λήσω δια του όπλου, ίνα εκτελέσωσι την υπηρεσία των.
Η επί μικρόν παρατηρηθείσα ύφεσις των εκα­τέρωθεν πυρών ταχέως εξέλιπε και η αγρία πάλη δεν εβράδυνε να επαναληφθεί υπό την προτέραν αυτής έντασιν.
Λυσσώδης μονομαχία πυροβολικού διεξάγεται προ της Σκαρμίτσης και του Πουρναριού, εν ω στρατεύματα πεζικού προερχόμενα εκ της όπισθεν του βράχου της Πετρομαγούλας κρύπτης, επιχειρούσιν έφοδον κατά των εκεί ελληνικών οχυρωμάτων. Και αι καθ' ημάς θέσεις δοκιμάζουσιν ήδη τας σφοδροτέρας επιθέσεις, αίτινες επιμονώτεραι υπήρξαν κατά του υπό τον Νικολαΐδην α­ριστερά ημών μαχομένου 9ου ευζωνικού τάγμα­τος, ούτινος η σημαία εκυμάτιζεν από των προ­χωμάτων του υπο του λοχαγού Λάζου διοικουμένου δευτέρου λόχου. Εις τας επανειλημμένας εφόδους του εχθρού,ανταπεκρίνοντο ευστόχως τα ομαδόν πυρά των ευζώνων, οίτινες επί τέλους εκάμφθησαν εις έν σημείον και περί την 6ην ώραν ο εχθρός εξετόπισεν αυτούς εκ μικρού αλλ' επικαίρου υψώμα­τος, οπερ και κατέλαβε.
Περί την 7ην ώραν το πυρ ήρξατο εκατέρωθεν αραιούμενον καθ' όλην την γραμμήν, έδυσε δε ο ήλιος προ μικρού όπισθεν των δια των τελευ­ταίων αυτού ακτίνων πυρακτουμένων νεφών και συνεσκόταζεν ήδη, ότε ηκούοντο οι τελευταίοι με­μονωμένοι πυροβολισμοί.
Καθ' όλην την διάρκειαν της μάχης αστοχώτατα έβαλλε τό πεζικόν των τούρκων ενώ τουναν­τίον το πυροβολικόν αυτών ενήργει μετά καταπλη­κτικής ευστοχίας, ήτις θα απέβαινεν ολεθρία εις τα ημέτερα στρατεύματα, αν εξερρήγνυντο πάσαι αι οβίδες. Εντεύθεν αναλόγως υπήρξαν ασήμαντοι αι απώλειαι των ημετέρων, οίτινες κατά τε το κέντρον και την αριστεράν πτέρυγα ετήρησαν τας θέ­σεις αυτών μέχρι της εσπέρας, ότε εκατέρωθεν εσίγησε το πυρ[1].
Μικραί υπήρξαν ένεκα τούτου και του ημετέρου τάγματος αι απώλειαι.
Εκ του πρώτου λόχου εφονεύθη ο στρατιώ­της Τομαράς, επληγώθη δε κατά την χείρα σοβαρώς ο στρατιώτης Π. Μπόφος ανήκων εις την εμήν ενωμοτίαν. Ευτυχώς η πληγή εθεραπεύθη και τελευταίον είχον επανίδει αυτόν μετά χαράς εις τας τάξεις του.
Εκ του δευτέρου λόχου εφονεύθη ο στρατιώ­της Λουκάς Δασόπουλος, επληγώθη δε ο στρατι­ώτης Κουμάντος. Εκ του 3ου λόχου εφονεύθη ο στρατιώτης Δημητρέας, επληγώθησαν δε oι στρατιώται I. Δραϊνας, Α. Φοντούλης και Χρ. Μακρής. Τέλος εκ του τετάρτου λόχου επληγώθησαν όιΙ στρατιώται I. Σίμος και Γ. Τσουτής. 

Υποσημειώσεις:
[1]  Εις τον Δομοκόν παρουσιάσθη το εσπέρας της 5ης Μαΐου το περίεργον φαινόμενον, το οποίον πολλάκις παρετηρήθη εις τινας μάχας εν τη ιστορία των πολέμων. Παρετηρήθη δηλαδή εις ωρισμένους σκληρούς αγώ­νας, ότι αμφότεροι οι αντίπαλοι εθεώρουν την μάχην απωλεσθείσαν και ή απεχώρουν αμφότεροι ή παρέμενεν εκείνος, του οποίου ο Αρχηγός ήτο προικισμένος με μεγαλυτέραν ψυχικήν αντοχήν και καρτερίαν. Το ψυχολογικόν αυτό φαινόμενον οφείλεται εις το γεγονός ότι έκαστος των αντιπά­λων βλέπει μόνον την δεινήν θέσιν και τας τρομεράς απωλείας του στρα­τού του, χωρίς να δύναται να διακρίνη και εκτίμηση την χειροτέραν ίσως κατάστασιν, εις ην ευρίσκεται ο αντίπαλος του.(Θ.Πάγκαλος :Τα απομνημονεύματά μου 1897-1947 Τόμος Α σελ 22)






ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ : Η ΜΑΧΗ ΤΟΥ ΔΟΜΟΚΟΥ 2

Την 11 ακριβώς ώραν ηκούσθη ο πρώτος κα­νονιοβολισμός. Κατά το κέντρον και την αριστεράν πτέρυγα της ελληνικές παρατάξεως, ήτο ού­τος η πρώτη μετά την σύγκρουσιν των προφυλα­κών, πολεμική πράξις του επιφανέντος εχθρού· Τμήμα του πυροβολικού αυτού εκ δύο η τριών τηλεβολοστοιχιών είχεν ήδη φθάσει εις το χωρίον Τσιφλάρι, έτοποθετηθη προ αυτού και εκείθεν έβαλε το πρώτον. Η οβίς υποτρόμως συρίζουσα διήλθεν άνωθεν ημών περί τα 300 μέτρα και διηυθύνθη εις την κορυφήν του όπισθεν ημών βουνού, αποτυχούσα προφανώς του σκοπού. Δευτέρα οβίς έσχε της πρώτης την τύχην, αλλ' η τρίτη και αι εφεξής είχον εύρει την απόστασιν και υπό την έποψιν ταύτην έβαλον ευστόχως, ει και άνευ απο­τελέσματος κατά του ιππικού ημών, όπερ συγκεντρωθέν ήδη εκάλπαζε προς την Σκάρμιταν. Ταυτοχρόνως το 2ον τάγμα του 1ου συντάγματος υπό τον ταγματάρχην Βασιλείου, ανακληθέν εκ της εφεδρείας εις ην είχεν ταχθή μετά της λοιπής ταξιαρχίας Δημοπούλου, ήρχετο εις Βελησσιώτας ως στήριγμα του ημετέρου τάγματος. Ότε ευρίσκετο εις το μέσον του χωρίου διευθυνόμενον εξ ανατολών προς δυσμάς, προσεβλήθη υπό του εχθρι­κού πυροβολικού. Οι άνδρες προς αποφυγήν απωλειών ήσαν τεταγμένοι αφ' ενός ζυγού, αλλά μία οβίς εύστοχος εφόνευσεν ένα στρατιώτην και έτραυμάτισε θανατηφόρως ένα δεκανέα αφαιρούσα ολόκληρον αυτού τον μηρόν.
Μέχρι της στιγμής ταύτης ουδαμού άλλου, από του Δομοκού μέχρι του άκρου αριστερού της ελληνικής παρατάξεως, είχε γίνει προσβολή εκ μέρους του εχθρού, πλην της συγκρούσεως των προφυλακών. Τί συνέβαινεν εις την δεξιάν πτέρυγα ήτοι την ανατολικώς του Δομοκού [1] γραμμήν δεν ήτο δυνατόν να ίδη τις από των ημετέρων θέσεων.

Ενώ το πυροβολικόν αραιόν ούτως έβαλλε, το πεζικόν και το ιππικόν εβάδιζε προς ημάς δια μέσου της σιτοφόρου πεδιάδος, ενώ, άλλαι φάλαγ­γες ώδευον δεξιά ημών κατά του· Δομοκού δια της μεγάλης εκ Φαρσάλου οδού.

Περί την πρώτην μ. μ. ώραν ο εχθρός ευρίσκετο εις απόστασιν δύο περίπου χιλιομέτρων, Ηδυνάμεθα να υπολογίσωμεν ήδη τας δυνάμεις αύτού, άς απετέλουν εκεί 40 — 50 χιλιάδες πεζών τέσσαρα ιππικού συντάγματα και δεκαπέντε περίπου πυροβολαρχίας και να εκτιμήσωμεν ουχί άνευ εσωτερικής τίνος αυτοκατακρίσεως, την τάξιν και την ησυχίαν μεθ' ης εβάδιζον εις συμπαγείς και αδιασπάστους φάλαγγας.

Εκατόν ίσως μέτρα προ της πρώτης γραμμής κατά το έναντι ημών τμήμα αυτής έβαινεν επί ωραίου λευκού ίππου ανώτερος αξιωματικός. Περιέτρεχεν αδιακόπως τας τάξεις του οδεύοντος στρατεύματος του καλπάζων από του δεξιού εις το αριστερόν και τανάπαλιν, μέχρις ού αυτός και ο ίππος του μετά μικρόν , ότε συνεπλάκημεν έπεσαν νεκροί εκ των πυρών των ημετέρων. Παρετήρουν τον γενναίον σωματάρχην και ανεμνήσθην της δι­δασκαλίας του Όνησάνδρου,

"Στρατηγού δ' έστι, το παριππάζεσθαι ταις τάξεσιν, επιφαίνεσθαι τοις κινδυνεύουσιν, επαινείν τοις ανδριζομένοις, απειλείν τοις αποδειλώσιν παρακαλείν τους μέλλοντας, αναπληρούν το ελλείπον, αντιμετάγειν ει δέοι, λόχον επαμύνειν τοις κάμνουσι".

Και ο εχθρός, ολονέν προέβαινεν.
Ο λοχίας Δέρβος, παρ΄εμοί ιστάμενος, ηγωνίζετο να πείση τον ανθυπολοχαγόν Ζαχαρόπρυλον, ίνα υποχωρήσωμεν εις τα προχώματα.
— Μα πρέπει να υποχωρήσωμε, κ. ανθυπολο­χαγέ! Ο εχθρός πλησιάζει.. να τον !
—Δεν μπορούμε' έχομεν διαταγάς. Είπεν ο αξιωματικός ξηρώς και εξηκολούθη μένων όπισθεν της γραμμής ημών εις την κεκανονισμένην απόστασιν.
Υποθέτω, οτι αι περί υποχωρήσεως προτροπαί του λοχίου, δε ποοήρχοντο εκ δειλίας, αλλ' εκ της ορθής γνώμης, ότι αι προφυλακαί ούδένα πλέον είχον λόγον, αφ' ου ο εχθρός προ πολλού ανεφάνη και το τάγμα είχε ταχθή όπιοσθεν εις τα οχυρώματα έτοιμον προς μάχην.
Ο εχθρός είχε φθάσει εις απόστασιν χιλίων-περίπου μέτρων, καθόσον δύναται τις να εκτιμήση, τούτο εν πεδιάδι ευρισκόμενος, ότε κατά διαταγήν του αξιωματικού μετέβην εις το στήριγμα και ηρώτησα τον λοχαγόν, αν έπρεπε να αρχίσωμεν το πυρ και από τίνος αποστάσεως.
— Θα περιμείνετε, μοι λέγει , να πλησίαση εις απόστασιν 400 μέτρων και τότε θα άρχίσητε πυρά ομαδόν.
Εκόμισα την διαταγήν ταύτην και ανεμένομεν θεώμενοι τον βραδέως προελαύνοντα εχθρόν. Το πυροβολικόν έξηκολούθει βάλλον και προστατεύον του πεζικού την προέλασιν. Τα κατά την πεδιάδα και δεξιά του Δομοκού εις την κλιτύν του Κασσιδιάρη ελληνικά χωρία εγκαταλελειμμένα είχον ήδη κυριευθή υπ' αυτού και ο εις το στερέωμα-υψούμενος καπνός προέδιδε την καταστροφήν εις ην παρεδόθησαν.Τα εχθρικά στρατεύματα εις πυκνήν τέως βαδίζοντα φάλαγγα, είχον ήδη αναπτυχθή εις μέγα μέτωπον εν ακροβολισμώ. 

Τοιουτοτρόπως έβαινον κατά του κέντρου της ελληνικής παρατάξεως· αλλ' ότε έφθασαν εις απόστασιν επτακοσίων περίπου μέτρων, αίφνης ισχυρόν σώμα εξ οκτώ πε­ρίπου χιλιάδων ανδρών και αναλόγου πυροβολικού και ιππικού, κάμπτει δεξιά αυτού και όπισθεν των τειχισμάτων περιβόλου τινός και βαδίζει διαγωνίως και μετά ταχύτητος' κατά του αριστερού της ημετέρας παρατάξεως, υπερασπιζομένου υπό του Τερτίπη, της φιλελληνικής λεγεώνος και των Γαριβαλδινών. Της γραμμής των ακροβολιστών του τακτικού στρατού προηγούντο πολυάριθμοι Γκέκηδες, τα­χέως και ατάκτως βαίνοντες, μετά μικρόν δε α­κούεται ο γλυκύτατος ήχος της τουρκικής σάλπιγγος σημαινούσης την έναρξιν του πυρός, ιαχαί και αλαλαγμοί πληρούσι την ατμόσφαιραν, ενώ ξίφη καί λόγχαι μανιωδώς κραδαινόμεναι υπέρ τας κεφαλάς των προηγουμένων ατάκτων αστράπτουσιν υπό τας ηλιακάς ακτίνας.
Είνε παλαιά η στρατηγική αύτη, αλλά στηρίζεται εις ψυχολογικούς νόμους αμεταβλήτους, ους, άριστα διέγνω ο Ονήσανδρος.
« Επαγέτω δε το στράτευμα και συν αλαλαγμώ ποτέ δε και συν δρόμω. και γάρ όψις και βοή, και πάταγος όπλων εξίστησι τας των εναντίον διανοίας. Ανατεινόντων δε κατά τας εφόδους αθρόοι, πριν εις χείρας ελθείν, υπέρ τας κεφάλας μετέωρα τα ξίφη, και προς τον ήλιον θαμά παρεκ­κλίνοντα. εσμηγμέναι γαρ αιχμαί και λαμπρά ξίφη και προς άλλη α παραμαρμαίροντα προς ανταύγειαν ηλίου, δεινήν αστραπήν πολέμου αντιπέμπει». 

Τοιουτοτρόπως η μάχη, αρξαμένη εκ του αρι­στερού εξετείνετο προς το κέντρον, ενώ ημείς ευρι­σκόμεθα έτι εις την πεδιάδα, μόνοι εκ των προ­φυλακών της όλης γραμμής. Τίνα λόγον και τίνα σκοπόν είχεν η διατήρησις του λόχου των προφυ­λακών εν τη πεδιάδι, ενώ η άμυνα έμελλε να γίνη από των οχυρωμάτων, εις α είχεν ήδη συγκεντρωθή το τάγμα εν πάσιν έτοιμος, ούτε τότε, ούτε μετέ­πειτα ηδυνήθην να ενοήσω.
Εν τούτοις όταν κατέστη σφοδρότερον το καθ' ημών πυρ του εχθρού, η σάλπιγξ ήχησεν υποχώρησιν προς κατάληψιν των εν τω χωρίω οχυρωμά­των. Αλλ' αι προς τους αξιωματικούς δεδομέναι διαταγαί του τάγματος ελησμονήθησαν, φαίνεται, κατά την κρίσιμον εκείνην στιγμήν, πάσα ψυχραι­μία εξέλιπεν, αμφότεροι οι αξιωματικοί του λόχου υπεχώρησαν δια του αριστερά του χωρίου ρεύματος και κατέφυγον εις τον ναόν, όπου παρέμειναν μετά στρατιωτών μη αποτελούντων ολόκληρον διμοιρίαν ,καθ'όλην την διάρκειαν της μάχης, οι δε στρατιώται και οι υπαξιωματικοί άνευ οδηγιών αφέθη­σαν εις τας ιδίας εμπνεύσεις και πρωτοβουλίαν.
Μετά την υποχώρησιν του λόχου των προφυλα­κών ολόκληρον σχεδόν το τάγμα υπεδέχθη την μάχην από των οχυρωμάτων του, εις α ετοποθετήθη, ούτω. Ο τρίτος λόχος υπό τον λοχαγόν Μιλτ. Διαμαντόπουλον και τους ανθυπολοχαγούς Κουρκουμέλην και Παπαγεωργίου εις τα αριστερά και εν ταις παρυφαίς του χωρίου δύο προχώματα. Τα δεξιά τούτου προχώματα της πρώτης γραμμής είχε καταλάβει ο ημέτερος λόχος οδηγηθείς εκεί παρά των υπαξιωματικών αυτού. Ο δεύτερος λόχος υπό τον έφεδρον ανθυπολοχαγόν Τόμπρον, και ο τέταρ­τος υπό τους ανθυπολοχαγούς Ευάγγελον Βλαχόπουλον απόστρατον και Κωνστ. Στεργιόπουλον ε­φεδρον, είχον τοποθετηθή εις τα εντός του χωρίου και κατά την κορυφήν αυτού προχώματα αποτε­λούντες την εφεδρείαν, πλην μιας διμοιρίας του τετάρτου λόχου, ήτις είχε τοποθετηθή εις το δεξιώτερον πρόχωμα της πρώτης γραμμής υπό τον γεν­ναίον λοχίαν Παπακωνσταντίνου, και ετέρας άνωθι αύτης υπο τον λοχίαν Νιστεράκην. 
Αριστερά του ημετέρου τάγματος υπερήσπιζον μεθ' ημών τας διόδους των Βελησσιωτών το 9ον ευζωνικόν υπό τον ταγματάρχην Νικολαϊδη το 2ον τάγμα του 1ου πεζ. συντάγματος υπο τον ταγματάρχην Βασιλείου και είς λόχος μηχανικού. Εκείθεν των σωμάτων τούτων υπερησπιζον τας διόδους Κάτω Αγόριανης, Μασλί, Μπαλιμπάνι, Αρμαλάρ και Δρανίτσης, δύο ορειναί πυροβολαρχίαι με δώδεκα τηλεβόλα, ένα τάγμα πεζοπόρων ιπ­πέων, ένα τάγμα μηχανικού, το 8ον ευζωνικόν, το 2oν, 3ον και 8ον των εφέδρων και η λεγεών των φιλελλήνων μετά των Γαριβαλδινών, αποτελούντες το αριστερόν κέρας της ελληνικής παρατάξεως υπό τον ταξίαρχον Κακλαμάνον. 
Δεξιά ημών ήτο το 3ον πεζ. σύνταγμα εν Σκαρμίτση, όπου είχε το αρχηγείον αυτού και ο μέραρχος Μαυρομιχάλης και μετ' αυτό το lloν πεζικόν σύνταγμα υπό τον Βόρσαν κατέχον κατά τας υπωρείας του Δομοκού παρά τους Μύλους το άκρον δεξιόν του κέντρου της όλης παρατάξεως. Υπεράνω των σωμάτων τούτων και κατά τους ,περί τον Δομοκόν λόφους είχε τοποθετηθή μία ορεινή πυροβολαρχία με έξ τηλεβόλα.
Τοιουτοτρόπως την γραμμήν του Δομοκού κατά το κέντρον και την αριστεράν πτέρυγα ετάχθη­σαν να ύπερασπίσωσι 13,600 περίπου οπλίται και 18 ορεινά πυροβόλα μετά των από του φρουρίου και ανατολικώς του Δομοκού τοπομαχικών, και τίνων πεδινών παρά τους Μύλους.
Είχεν ήδη παρέλθη η δευτέρα μετά μεσημβρίαν ώρα, ότε το πυρ εγενικεύθη καθ' όλην την γραμμήν. Ολόκληρος η από Δομοκού μέχρις Αγόριανης και πέραν αυτής πεδιάς, ορατή από των ημετέρων οχυρωμάτων, παρίστα θέαμα γραφικώτατον εν τη φοβερά μεγαλοπρεπεία του. Πεζικού και πυροβολικού συμπυροκροτήσεις, αλλαλαγμοί και ιαχαί αναμίξ παρήγον δαιμόνιον ορυμαγδόν, ενώ καπνού νεφέλαι επλήρουν την ατμόσφαιραν. Το παν είχεν όψιν αγρίας πάλης των στοιχείων της φύσεως, οι δε κρότοι των τηλεβόλων ηκούοντο δια μέσου των καπνών της πυρίτιδος, ως οι κεραυνοί εκ των νεφών. 
Μόλις περί την τρίτην ώραν ήρξατο κανονικώς βάλλον και το ημέτερον πυροβολικόν, μετά κραυ­γών δε χαράς υπεδέχθησαν οι στρατιώται τον πρώ­τον κανονιοβολισμόν, όστις ηκούσθη από του φρου­ρίου του Δομοκού. Ο κρότος αυτού ενεψύχωσε τους άνδρας, οίτινες ατάραχοι μεν αλλά περίλυποι ανταπεκρίνοντο δια του Γκρα εις τας οβίδας των εχθρικών τηλεβόλων.

Υποσημειώσεις:
[1]Ο Δομοκός είναι σαν  ερημοκκλησι επί κορυφής βουνού. Κείται προς νότον  της πεδιάδος των Φαρσάλων την οποίαν κλείει  προς την Ελλάδα μία κορυφογραμμή , ολίγον χαμηλοτέρα του Υμηττού.Προς δυσμάς η αριστερά  αύτη έχει  μίαν κλεισώρειαν , ομαλήν δίοδον του Τσαμασίου λεγομένην , απέχοντα 5 ώρας από τον Δομοκόν, και εκείθεν αρχίζουν άβατα όρη, τα Άγραφα.Προς ανατολάς συμπλεκόμενα  τα όρη των Φαρσάλων σχηματίζουν  σειράν μακράν κορυφογραμών  , αι οποίαι αποκλείονται  από μίαν κορυφήν γυμνήν ,κυανίζουσαν , τον Κασσιδιάρην  λεγόμενον , οπόθεν διέρχεται  μια ημοονική  οδός, γιδόστρατα αληθινή ,η διάβασις του Κιτικίου.Ούτω ο Δομοκός έχει δεξιά  τα βουνα με μόνην  την διάβασιν του Κιτικίου , και αριστερά  την δίοδον του Τασμάση , η οποία άγει  όπισθεν του Δομοκού  εις την πεδιάδα του Νταουκλή  και εκείθεν εις τον Όρθυν, Η δημοσία οδός  από Φαρσάλων  εις Δομοκόν  άγει κατ' ευθείαν  δια της προ του Δομοκού  πεδιάδος. Είναι λοιπόν οχυρωτάτη. Έχει δύο μόνον διαβάσεις , ων η μία , η του Τσαμάση , οπόθεν διέρχεται η κοίτη ομωνύμου  χειμάρρου, δι ής δύναται  να διέλθη στρατός και μία άλλη  από την οποίαν μόνον πεζικόν  και ορειβατικά πυροβόλα, του  Κιτικίου..

Κυριακή, 27 Νοεμβρίου 2016

ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ : Η ΜΑΧΗ ΤΟΥ ΔΟΜΟΚΟΥ


Ήρεμος και φαιδρά υπό πάσαν έποψιν ανέτειλεν η 5η Μαίου, και ο επιφανείς ήλιος εξουδετέρου βαθμηδόν του νυκτερινού ψύχους την οχληράν επιρροήν. Ουδέν εις τον ορίζοντα νέφος απειλούν την βασιλεύουσαν αιθρίαν, ουδεμία εν τη ψυχή προαίσθησις μηνύουσα επικειμένην σύρραξιν παθών και συναισθημάτων. Του έξω κόσμου η ευδία και η φαιδρότης ανταπεκρίνετο τελείως εις την εσωτερικήν γαλήνην και της ψυχής την άκραν νηνεμίαν· Η εκκλησία της Ελλάδος ετέλει την ημέραν εκείνην την εορτήν της αγίας Ειρήνης, και ουδείς ηδύνατο να φαντασθή την παράδοξον αλη­θώς και μοιραίαν σύμπτωσιν, καθ' ην η γλυκεία της αγάπης και της φιλανθρωπίας η οσία μυσταγωγός, έμελλε να δώση το σύνθημα εις την μεγαλειτέραν ανθρωποθυσίαν του λήξαντος πολέμου· Ο αγαθός ιερεύς του χωρίου, φυγαδευθείς και ούτος μετά των λοιπών κατοίκων, άμα τη εκ Φαρσάλου υποχωρήσει του ελληνικού στρατού, επανήλ­θε κατά την ημέραν εκείνην, ίνα επανίδει τον εγκαταλελειμμένον ναΐσκον και ανάψη τας εσβεσμένας κανδήλας· αλλά του ερημωθέντος χωρίου η όψις προυκάλεσε την έκπληξιν και τας ηρέμους αυ­τού διαμαρτυρίας επί τη γενομένη διαρπαγή. Ούδ' εκείνος εφαντάζετο ότι μετά τινας ώρας έμελλον και αυτοί οι οικίσκοι να καταπέσωσιν εις σωρόν ε­ρειπίων υπό τας εχθρικάς οβίδας. 


Υπό τοιαύτας εντυπώσεις και τοιαύτην ψυχικήν κατάστασιν, οι μεν σκοποί εξετέλουν την υπηρεσίαν αυτών, οι δε λοιποί των ανδρών της διμοιρίας πε­ριβεβλημένοι τα κλινοσκεπάσματα αυτών και δεχόμενοι τας ασθενείς ηλιακάς ακτίνας, απελάμβανον εν κύκλω την θαλπωρήν αναφθείσης πυράς. 
Αίφνης περί την 9ην ώραν μοι ανήγγειλαν οι σκοποί, ότι υπόκωφοι πυροβολισμοί ηκούσθησαν μακρόθεν. Ερρίπτοντο εις μεγάλην σχετικώς απόστασιν και δεξιά ημών προς το χωρίον Κουπρεντζή, ούτως ώστε μόλις ηκούοντο είς την γραμμήν των διπλών σκοπών, όπου αυτοστιγμεί μετέβην. 
Εις το γεγονός μικράν κατ' αρχάς απέδωκα. σημασίαν, υπ' όψιν έχων ότι καθ' εκάστην σχε­δόν ή ημετέρα έφιππος περίπολος μεταβαίνουσα. εκείσε προς κατόπτευσιν, συνεπλέκετο προς στρα­τιωτικά αποσπάσματα Τούρκων, οίτινες χάριν λαφυραγωγήσεως των εγκαταλελειμμένων χωρίων, περιήρχοντο τα μέρη εκείνα. Σαφώς εν τούτοις διεκρίνετο, ότι ήσαν πυρά ομαδόν και κανονικώς ριπτόμενα, όπερ απεδείκνυεν ότι δεν προέκειτο περί λαφυραγωγικής επιθέσεως· Ενώ δε τοιαύται με απησχόλουν σκέψεις, παρετήρησα μακρόθεν καλπάζοντα έφιππον δεκανέα της εν Βελησσιώταις ίλης. Ήτο αγγελιαφόρος και έσπευσα εις τον δρόμον ο­πόθεν θα διήρχετο, ίνα πληροφορηθώ τα συμβαί­νοντα.
— Τί τρέχει σε παρακαλώ, κύριε συνάδελφε ;.
— Ή δική μας έφιππος περίπολος συνεπλάκη. με τους Τούρκους.
— Πεζούς ή ιππείς ;
— Πεζούς, νομίζω.
— Πού ;
— Κοντά στο Κουπρεντζή,
Είπε και εγένετο άφαντος διευθυνόμενος προς το χωρίον κομιστής της βαρείας αγγελίας.
Πάραυτα σώμα εκ τριάκοντα και οκτώ ιππέων διευθύνεται, χάριν ακριβεστέρας αναγνωρίσεως προς το μέρος όθεν ηκούοντο οι πυροβολισμοί. Η μάχη φαίνεται επικείμενη συγκίνησις δε και συναισθήμα­τα ανερμήνευτα καταλαμβάνουσι την ψυχήν του στρατιώτου, παρακολουθούντος δια του βλέμματος τους ιππείς τριποδίζοντας εις την πεδιάδα και αν­τιλαμβανομένου της μάχης τας τελευταίας προετοιμασίας. 
Η εν Βελησσιώταις ίλη παρασκευάζεται εν σπουδή να αναχωρήση εκείθεν, αξιωματικοί δε και οπλίται και ίπποι αποτελούσι συμπλέγματα ολονέν αλλάσσοντα σχήμα. Του ημετέρου τάγματος ο διοίκησης δίδει ταχείας και αυστηράς διαταγάς προς τους αξιωματικούς και αι σάλπιγγες ηχούσι γενικήν συνάθροισιν. 
Δύσκολον είνε να φαντασθή ο αναγνώστης εκ του σπουδαστηρίου του τα συναισθήματα, άτινα παράγει εις την ψυχήν του στρατιώτου το σάλπι­σμα εκείνο συνδυαζόμενον προς την εντύπωσιν του επελαύνοντος εχθρού. Εις τους γλυκείς και γορ­γούς ήχους του ανευρίσκει συμβολιζομένην την τα­χύτητα εν τη εκτελέσει της διατασσομένης συνα­θροίσεως, και νομίζει άνευ πολλής ποιητικής εξάρσεως, ότι ακούει την φωνήν της πατρίδος καλούσης τα τέκνα της εις απόκρουσιν επικειμένου κατ΄ αυτής κινδύνου. Και οι ήχοι αυτοί δονούσι βαθύτατα τας ευγενεστέρας της ψυχής του χορδάς, προκαλού­σαι συγκινήσεως, και ενθουσιασμού και χαράς συμμιγή και απροσδιόριστα συναισθήματα. Πρώτην φοράν κατενόησα τόσον καλώς εις τίνα ψυχολογικήν μελέτην οφείλεται η εισαγωγή των σαλπισμάτων εν τω στρατώ. Μετά μικρόν επέστρεφον οι προς αναγνώρισιν αποσταλέντες ιππείς κομίζοντες την είδησιν, ότι ο εχθρός συμπλακείς παρά το χωρίον Κουπρετζή μετά των ημετέρων προφυλακών, επέρχεται μετά μεγά­λων δυνάμεων. 
— Εμείς σας τους φέραμε, μοί λέγει μειδιών εις δεκανεύς του ιππικού. Η δουλειά μας ετελείωσε και σας αφίνουμε. . . . Τώρα πλέον κάμετε καλά σεις..... 

Η εν Βιλησσιώταις ίλη, εις ην ανήκεν ο δεκανεύς, είχε διαταγήν άμα τη εμφανίσει του ε­χθρού ν' απέλθη εις Σκαρμιτσαν. 

Ευθύς ως εσήμανεν η σάλπιγξ γενικην συνά­θροιση ο διοικητής του λόχου μου κατήλθεν εκ του χωρίου εις τας προφυλακάς αναλαβών την διοίκησιν του στηρίγματος αυτών, εξ ου απέστειλε την μίαν διμοιρίαν υπό τον λοχίαν Ασωνίτην, ίνα συνενωθή μεθ' ημών εν τη πρώτη γραμμή , τον λοχίαν Δέρβον εις την εμήν διμοιρίαν και τον ανθυπολοχαγόν Ζαχαρόπουλον προς διοίκησιν της ό­λης γραμμής, ην απετέλεσαν ούτω τρεις διμοιρίαι. 
Οι διπλοί σκοποί άνεκλήθησαν εις τας τάξεις ανεπτύχθησαν πάντες εις ακροβολισμόν καταλαβόντες μέτωπον τριακοσίων περίπου μέτρων, και γονυπετήσαντες αναμένομεν καλυπτόμενοι υπό των υψηλών στάχεων. 
Μετά τινα λεπτά ηγέρθην και παρετηρησα πέριξ. 

Αι προφυλακαί των δεξιά και αριστερά ημών ελληνικών στρατευμάτων, εφ' όσον τουλάχιστον ηδυνάμην να διακρίνω τας θέσεις αυτών, είχον ήδη αποσυρθή εκ της πεδιάδος εις τα κατά το άκρον αυτής οχυρώματα. Προ ημών ουδεμία εδα­φική πτυχή ή ανωμαλία παρεκώλυε την θέαν εις πολλών ωρών απόστασιν. Πεδιάς ομοιάζουσα προς ακύμαντον θάλασσαν. Ο εχθρός είχεν ήδη επιφανή ερχόμενος μακρόθεν εις απόστασιν δίωρον ίσως κατά πυκνάς φάλαγγας,
Ενώ έβαινον δια μέσου της πεδιάδος, πέραν εκεί εις το βάθος αυτής και κατά την βορειοανα­τολικήν γωνίαν, όπου η οδός Δομοκού—Φαρσάλου κάμπτονται εις τον αυχένα λοφίσκου προ των Βρυσιών, άλλαι φαίνονται στρατιωτικαί δυνάμεις ολονέν κατερχόμεναι και δια της μεγάλης δημοσίας οδού βαίνουσαι προς τον Δομοκόν.
Οι στρατιώται παρέμενον γονυπετείς, οι οξυδερκέστεροι δε τούτων εκαλούντο εις κατόπτευσιν των κινήσεων του εχθρού, και υπό ηρέμους διαλό­γους περί της δυνάμεως αυτού και της ώρας, καθ' ην ήθελεν αρχίση η αναμενομένη μάχη, ο χρόνος παρήρχετο. Την 11 ακριβώς ώραν ηκούσθη ο πρώτος κα­νονιοβολισμός.

(Από το βιβλίο του Νικολάου Δημητρακοπούλου με τίτλο " Πολεμικές αναμνήσεις", που εκδόθηκε στην Αθήνα στα 1897)

Τετάρτη, 19 Οκτωβρίου 2016

ΥΠΟΘΕΣΙΣ ΣΑΜΣΟΝΩΦ. Το θάρρος μιάς γυναίκας.


Πίστευε ότι ο άντρας της συνελήφθη αιχμάλωτος από τους Γερμανούς [1] και ότι για τον ένα ή τον άλλον λόγο , δεν απεκάλυψε την ταυτότητα του. Εν πάση περιπτώσει είναι απολύτως βεβαία ότι ο άνδρας της ζη.
Στους αριστοκρατικούς κύκλους της Πετρουπόλεως ψιθυρίζεται ότι η Σαμσόνοβα τρελλάθηκε. Θέλει να μεταβή, ενόσω ακόμη διαρκεί ο πόλεμος στην Γερμανία. Θέλει να επισκεφθή τα στρατόπεδα συγκεντρώσεως των αιχμαλώτων. Θέλει να ερευνήση τα δάση. ακόμη και το πεδίον της μάχης του Τάννεμπεργ.
—Είτε νεκρό, είτε ζωντανό, θα τον εύρω τον άνδρα μου, λέγει συνέχως η σύζυγος του Σαμσόνωφ. 
—Μα αυτό είναι αδύνατον, της απαντούν. Είσθε ρωσσίς υπήκοος και δεν μπορείτε να μεταβήτε τώρα στην Γερμανία με την οποία ευρισκόμεθα εις εμπόλεμον κατάστασιν. Ακόμη και αν μεταβήτε εκεί μέσω ενός ουδετέ­ρου κράτους μόλις πατήσετε επί γερμανικού εδάφους θα κλεισθείτε σε στρατόπεδο ως έχθρικώς διακειμένη προς την Γερμανία ξένη υπήκοος.
—Θα εύρω κάποιο τρόπο να μεταβώ στήν Γερμανία, επιμένει η κυρία Σαμσόνωφ.
Μέρα και νύκτα, μελετά επί εβδομάδες και επί μήνες τους χάρτες του Τάννεμπεργ και της περιοχής του. Τελικά γνωρίζει κάθε μονοπάτι και κά­θε χιλιομετρικό ορόσημο. Ταξιδεύει σε ολόκληρη την Ρωσσία. Αναζητεί επιζώντας, ομιλεί με διασωθέντας και αποκτά βαθμηδόν και κατ' ολίγον μια όλο και σαφεστέρα εικόνα. 
Αι ρωσσικαί αρχαί της προβάλλουν συνεχώς εμπόδια. Επιθυμία των είναι να λησμονηθούν όσο το δυνατόν γρηγορώτερα το Τάνεμπεργ και ο Σαμσόνωφ. Η δραστήρια αυτή γυναίκα με τις δυσάρεστες ερωτήσεις και τις έρευνες της προκαλεί δυσφορία στις ρωσσικές υπηρεσίες. 
Τελικά όμως η κυρία Σαμσόνωφ νικά.
Στον στρατό ο άνδρας της παραμένει αλησμόνητος και η αποφασιστι­κότης αυτής της γυναίκας προκαλεί παντού τον θαυμασμό. Όλοι οι φίλοι βοηθούν. Το Γενικό Επιτελείο συγκινείται. Ένας διοικητής μονάδος λαμβάνει μια παράξενη διαταγή και κατά το τέλος του Δεκεμβρίου του 1914 οι σκοποί του τμήματος του γερμανικού ανατολικού μετώπου ευρίσκον­ται προ μιας εκπλήξεως. 
Από την ρωσσική πλευρά υψώνεται μια λευκή σημαία. 
—Παύσατε πυρ!
Δύο γερμανοί αξιωματικοί βγαίνουν από το χαράκωμα και διευθύ­νονται προς τα συρματοπλέγματα. Δύο Ρώσσοι αξιωματικοί προχωρούν από την άλλη πλευρά με την λευκή σημαία.
Οι κύριοι χαιρετούν ενώ εκατοντάδες οφθαλμών στρατιωτών και από τα δύο μέρη παρακολουθούν με περιέργεια το θέαμα. Μήπως τελειώνει ο πόλεμος; Μήπως τελειώνουν τα δεινά του και πρόκειται να συναφθή ειρήνη;
Οι Ρώσσοι αξιωματικοί ερωτούν αν από της γερμανικής πλευράς ύυπάρχει διάθεσις να παραληφθή μία επιστολή.
Οι Γερμανοί αξιωματικοί απαντούν ότι πρέπει πρώτα να ερωτήσουν τους προϊσταμένους των.
Οι κύριοι χαιρετούν κάμνουν μεταβολήν και επιστρέφουν στις θέσεις των. Η ερώτησις των Ρώσσων μεταβιβάζεται στο επιτελείο. Μετά τρεις ώρες έρχεται μια καταπληκτική απάντησις.
Αυτήν την φοράν οι Γερμανοί είναι εκείνοι που υψώνουν λευκή ση­μαία. Και πάλι οι δυο αξιωματικοί προχωρούν στην νεκρή ζώνη μέχρι του συρματοπλέγματος.
" Η γερμανική Ανωτάτη στρατιωτική ηγεσία, λέγει ο ένας από τους δυο Γερμανούς αξιωματικούς είναι έτοιμη να παραλαβή μια επιστολή από γερμανικής πλευράς".
Ο Ρώσσος αξιωματικός ευχαριστεί, βγάζει μια επιστολή από τον μαν­δύα του και την εγχειρίζει μεταξύ του συρματοπλέγματος. Ο Γερμανός αξιωματικός παίρνει τον φάκελλο και τον βάζει στο γύρισμα του μανικιού του μανδύου του.
Οι κύριοι χαιρετούν κάμνουν και πάλιν μεταβολή και η ρωσσική αποστολή επιστρέφει  στις θέσεις της, "Ύστερα από λίγο βάλλουν τα μυδραλιοβόλα.
Η επιστολή πού εδόθη στους Γερμανούς προέρχεται απο τον Ρώσσο βουλευτή Γκούτσκωφ. Με συγκινητικάς εκφράσεις α­ποτείνεται στις γερμανι­κές αρχές, εξιστορεί την αγωνία της κυρίας Σαμ­σόνωφ και τις παρακαλεί, παρά τον πόλεμο, να της επιτρέψουν να έλθη στην Γερμανία και να κάμη έρευνες σχετικές με την τύχη του ανδρός της. 
Περνούν ατελείωτοι μήνες. 
Το θέρος του 1915 δίδεται μέσω Γενεύης η άδεια σε μια ομάδα ρωσσίδων αδελφών του Ερυ­θρού Σταυρού να επισκεφθούν ρωσσικά Στρατόπεδα αιχμαλώτων στην Γερμανία. Αι γερμανικαί αρχαί έδωσαν αυτήν την άδεια με την ρητήν δήλωσι , ότι δεν έχουν καμμίαν αντίρρησιν αν εις την ομάδα αυτή περιληφθή και η κυρία Σαμσόνωφ. 
Έτσι υπό την αιγίδα του Ερυθρού Σταυρού η θαρραλέα γυναίκα επιτυγχάνει ό,τι ήθελε. 
Αι γερμανικαι αρχαί της παρέχουν αμέσως κάθε βοήθεια. Η κυρία Σαμ­σόνωφ περιέρχεται τα διάφορα στρατόπεδα συγκεντρώσεως αιχμαλώτων. Εξετάζει χιλιάδας απο αυτούς. Σε όλους απευθύνει το ίδιο ερώτημα. Όλοι κουνούν αρνητικά το κεφάλι των. Μερικοί έχουν δάκρυα στα μάτια . Άλλοι φιλούν με ευλάβεια το φόρεμα της. Όχι, όχι δεν είδαμε την εξοχοτητά του! 
Η Σαμσόνοβα! Σε όλα τα στρατόπεδα των αιχμάλωτων μεταβάλλεται σε θρυλική φυσιογνωμία. Η ερευνά της όμως είναι μάταια. 
—Θέλω να επισκεφθώ τα δάση και το πεδίο της μάχης του Τάννεμπεργ, λέγει τελικά η κυρία Σαμσόνωφ.
Οι Γερμανοί θέτουν στην διάθεσί της ένα στρατιωτικό αυτοκίνητο και της δίδουν ως οδηγό ένα αξιωματικό που γνωρίζει καλά τα μέρη. 
Και ή γενναία αυτή γυναίκα με την μαύρη στολή της αδελφής περιέρ­χεται το πεδίο της μάχης, τα έλη και τα σιωπηλά δάση της περιοχής του Τάννεμπεργ. 
—Κύριε, υπάρχουν εδώ πολλοί τάφοι αγνώστων Ρώσσων στρατιωτών; 
Οι δήμαρχοι εκφράζουν την λύπη τους, ότι δεν ημπορούν να της δώ­σουν καμιά άλλη πληροφορία. Οί χωρικοί σηκώνουν τους ώμους. Έθα­ψαν εδώ και εκεί πολλούς σε ομαδικούς τάφους. Όλοι έμοιαζαν αναμεταξύ των. Μήπως θυμούνται κανένα πτώμα με γενειάδα και με διακριτικά στρα­τηγού; Πολλοί είχαν γένια και διακριτικά στρατηγού,. Επέρασε όμως τό­σος καιρός από τότε που δεν μπορούν να θυμηθούν καμιά άλλη λεπτομέ­ρεια.
Δεν ευρήκαν πράγματα άξιας ή διάφορα άλλα αναγνωριστικά της ταυ­τότητος των νεκρών; 
— Όλα αυτά παρεδόθησαν στις αρχές, λέγει ο συνοδός αξιωματικός. 
—Ο άνδρας μου είχε ένα χρυσό μεδαγιόν με την εικόνα μου. 
— Αν ευρέθη κάτι τέτοιο θα παρεδόθη κανονικά όπου δει. Η παράδοσις του χρυσού είναι υποχρεωτική. Έχομε πόλεμο κυρία". 
Η κυρία Σαμσόνωφ δεν απελπίζεται . Κτυπά την θύρα κάθε σπιτιού χωρικών και ερωτά τους ενοίκους του αν τυχόν εβοήθησαν στην ταφή των πεσόντων. 
—Ίσως θα μάθατε κάτι στο Κλάιν Πίβνιτς της λέγει μια χωρική που την λυπήθηκε. Εκεί στο δάσος υπάρχουν πολλοί τάφοι .                                                                                    Αποκαλύψεις ενός χωρικού.
Στο σπίτι του χωρικού Μιχαήλ Γιεδάμσκι στο Κλάιν — Πίβνιτς η κυ­ρία Σαμσόνωφ πληροφορείται ότι ο χωρικός αυτός μαζί  με ένα ξυλοκόπο έθαψαν στο δάσος ένα γενειοφόρο Ρώσσο.
Ο Ρώσσος αυτός φορούσε μια καταξεσχισμένη στολή, δεν έφερε κανένα άλλο διακριτικό.
—Τίποτε, τίποτε·
Η κυρία Σαμσόνωφ παρακαλεί γαλλιστί τον συνοδό της να την αφήση μια στιγμή μόνη με τον Γιερδάμσκι. Ίσως ο χωρικός δεν θα ήθελε να μιλήση παρουσία ενός αξιωματικού. Ο συνοδός της κυρίας Σαμσόνωφ δείχνει κατανόησι και την αφήνει μόνη με τον Γιερδάμσκι.
-Αλήθεια δεν βρήκατε τίποτε άλλο, τον ερωτά ή κυρία Σαμσόνωφ με δάκρυα στα μάτια;
Ο Γιερδάμσκι κοιτάζει προς την θύρα. Ύστερα πηγαίνει σε ένα ερμά­ριο και βγάζει από αυτό ένα φάκελλο.
—Ευρήκα αυτό εδώ λέγει με σιγανή φωνή. Και από τον φάκελλο πέφτει απάνω στο τραπέζι το περιεχόμενο του:
Με μια κραυγή η κυρία Σαμσόνωφ γέρνει προς το τραπέζι τα χέρια της και πιάνει το μενταγιόν .
Και πάλι αι γερμανικαί αρχαί δείχνουν πλήρη κατανόησι και τάκτ. Το μενταγιόν, η φωτογραφία που ήταν μέσα του και η κατάθεσις του Γιερδάμ­σκι δεν αφήνουν καμμιά αμφιβολία ως προς την ταυτότητα του νεκρού. Τον Οκτώβριο του 1915 παρουσία ενός αξιωματικού, ενός χωροφύλακος και ενός δικαστού ανοίγεται ο τάφος που υπέδειξε ο Γιερδάμσκι.
Σιωπηλοί σκάπτουν οι χωρικοί ενώ η κυρία Σαμσόνωφ πηγαινοέρχε­ται εκεί κοντά με ένα μανδήλι στο στόμα, Την φωνάζουν τότε μόνο όταν το αποσυντεθειμένο πτώμα εξετάφη και εσκεπάσθη με ένα πανί.
Οι χωρικοί με τους πλατείς ώμους των τοποθετούνται   μπροστά  για να μη αντικρύση η κυρία Σαμ­σόνωφ το φρι­κτό θέαμα. Δια­πιστούται επι­σήμως η ταυτότης του νεκρού και με πολλή διακριτικότητα οι σύνοδοι της απομακρύνουν , την κυρία Σαμ­σόνωφ από το τραγικό αυτό μέρος.
Αι γερμανικαι αρχαί έκα­μαν και κάτι άλ­λο ακόμη. Παρήγγειλαν ένα φέρετρο, εναπέθεσαν σ' αυτό ό,τι απέμεινε α­πό τον στρατη­γό Σαμσόνωφ και με ένα κάρρο το μετέφεραν στον σιδηροδρομικό σταθμό του Γκρός Ντανχάιμ όπου επερίμενε ήδη ένα σιδηροδρομικό βαγόνι.
Και πάλι σε ένα μικρό τμήμα του μετώπου σταματά ο πόλεμος για να περάση από εκεί ο νεκρός στρατιωτικός ηγέτης.
Στο νεκροταφείο του χωρίου Ακιμόβκα στο ρωσσικό διαμέρισμα της Χερσώνος ευρήκε την τελευταία κατοικία του ο Αλέξανδρος Βασιλίεβιτς Σαμσόνωφ.

Υποσημειώσεις:
[1]Ο στρατηγός  Samsonov αφού είδε τη στρατιά του να κυκλώνεται και να καταστρέφεται από τον εχθρό, αυτοκτόνησε στις 30 Αυγούστου 1914 κοντά στο Willenberg.

Σάββατο, 15 Οκτωβρίου 2016

1915. ΟΙ ΣΥΜΜΑΧΟΙ ΑΙΦΝΙΔΙΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ


Κανονικώς, κατόπιν της δηλώσεως του Έλληνος Πρωθυπουργού, οι Σύμμαχοι ή­σαν υποχρεωμένοι, δύο ημέρας προ της πραγματοποιήσεως της αποβάσεως των στρατευμάτων των εις Θεσσαλονίκην, να ενημερώσουν την Κυβέρνησιν δια να δώση τας σχετικάς οδη­γίας προς τας στρατιωτικάς και ναυτικός της δυ­νάμεις και κυρίως προς τον διοικητήν του Γ' Σώ­ματος Στράτου, το οποίον είχε την έδραν του εις την Θεσσαλονίκην ως και προς τον διοικητήν του φρουρίου της πόλεως. Όμως δεν συνέβησαν τα γεγονότα ως ανεμένοντο. Οι Σύμμαχοι άνευ ου­δεμιάς προειδοποιήσεως έδωσαν εντολήν να εισπλεύσουν τα πολεμικά σκάφη του Συμμαχικού Στόλου εις τον λιμένα και να αποβιβάσουν αντιπροσωπείαν εξ αξιωματικών, η οποία θα ανεκοίνωνεν εις τον διοικητήν του φρουρίου «την επικειμένην αποβίβασιν των συμμαχικών στρατευμάτων».

Ούτω, την πρωΐαν της 30ης Σεπτεμβρίου 1915, ο διοικητής του Γ' Ελληνικού Σ.Σ. Αντιστράτηγος  Κων. Μοσχόπουλος, ειδοποιήθη παρά του διοικητού του φρουρίου Θεσσαλονίκης, Συνταγμα­τάρχου Ευλ. Μεσαλά, ότι εισέπλεον εις τον λιμέ­να μονάδες του Συμμαχικού Στόλου. Περί την 9ην πρωϊνήν, παρουσιάσθη ενώπιον του Στρατη­γού αντιπροσωπεία εκ τριών αξιωματικών του Ναυτικού των Συμμάχων, υπό την προεδρίαν του Γάλλου πλοιάρχου Ντυμενίλ, συνοδευομένη υπό του εν Θεσσαλονίκη Γάλλου υποπροξένου Λεόν.
Ο Γάλλος πλοίαρχος εδήλωσεν ότι εκτελών διαταγάς του Άγγλου Αρχιναυάρχου Ντε Ρόμπεκ και του διοικητού των στρατιωτικών συμμα­χικών δυνάμεων Στρατηγού Σαράϊγ, είναι εντε­ταλμένος ν' ανακοίνωση ότι αφικνούνται μεταγω­γικά πλοία πλήρη συμμαχικών στρατευμάτων, τα οποία επρόκειτο, κατόπιν συνεννοήσεως της  Ελ­ληνικής Κυβερνήσεως μετά του εν 'Αθήναις Γάλ­λου Πρέσβεως και τη συγκατάθεσει αυτής, ν' αποβιβασθούν εις Θεσσαλονίκην. Ο  Ντυμενίλ προσέθεσεν ότι εν συνεργασία μετά των  Ελληνικών Στρατιωτικών Αρχών Θεσσαλονίκης, θα ωργανούτο ο  λιμήν αμυντικώς, προς εξασφάλισιν από πάσης επιθέσεως του εχθρού.
Έκπληκτος και αγνοών πλήρως τα περί συν­εννοήσεων, ο Στρατηγός Μοσχόπουλος απήντη­σεν ότι ουδεμία σχετικήν διαταγήν του Βασιλέως και της Κυβερνήσεως του έχει λάβει και δεν γνω­ρίζει ν' απειλήται η Θεσσαλονίκη παρά τίνος εχ­θρού, εφ' όσον μάλιστα η  Ελλάς είναι ουδέτε­ρα. Ο Στρατηγός παρεκάλεσε να διακοπή πάσα επί του ζητήματος συζήτησις και να επαναληφθή αύτη την 4ην απογευματινήν, ώστε εν τω μεταξύ να συνεννοηθή μετά της Κυβερνήσεως του, όπερ και πράγματι έπραξεν, αποστέλλων σχετικόν τη­λεγράφημα εις τον Υπουργόν Στρατιωτικών Δαγκλήν.
Τό τηλεγράφημα ληφθέν εις Αθήνας κατεθορύβησε την  Ελληνικήν Κυβέρνησιν. *Ητο φανερόν ότι οι Σύμμαχοι δεν ετήρησαν τας οδηγίας του Πρωθυπουργού Βενιζέλου, μη είδοποιήσαντες τού­τον προ 24 ωρών. Ό Βενιζέλος έσπευσεν αμέσως εις το τηλεγραφείον προς συνεννόησιν μετά του Μοσχοπούλου. Ο Στρατηγός εζήτησε να του καθορισθή ποίαν στάσιν έπρεπε  να τηρήση  έναντι των Συμμάχων  και εάν έπρεπε να θεωρήση τούτους ως εχθρούς, εφ' όσον επέμενον ν' αποβιβασθούν. Ό Πρωθυπουργός του απήντησεν ότι η Κυβέρνησις ηγνόει την Συμμαχικήν ενέργειας ότι εγκρίνει την τηρηθείσαν παρ' αυτού στάσιν και ότι θα προέλθη εις συνεννοήσεις μετά των Συμ­μάχων, ταχύτατα δε θα του διαβιβάση οδηγίας. Πάντως, ετόνισεν ο Βενιζέλος ότι, οι Σύμμαχοι  πρέπει να θεωρούνται ως φίλοι και να τύχουν ευ­μενούς μεταχειρίσεως.
Ο Βενιζέλος μόλις επέστρεψεν εις τό γραφείον του εκάλεσε τους Πρέσβεις της Γαλλίας και της Αγγλίας προς τους οποίους εξέφρασε δριμύτατα παράπονα, διότι παρεβίασαν τα συμφωνηθέντα: Συγχρόνως δε εδήλωσεν εις αυτούς, ότι εφ' όσον μετέβησαν εις Θεσσαλονίκην άνευ προειδοποιή-σεως, δεν θα επιτραπή η αποβίβασις αυτών και ότι οι Σύμμαχοι υπέχουν ακεραίαν την ευθύνην δι' ό,τι συμβή.

Την 4ην απογευματινήν, κατά τα συμφωνηθέν­τα, παρουσιάσθη εις τον Στρατηγόν Μοσχόπουλον η συμμαχική επιτροπή, προς την οποίαν ο Στρατηγός εδήλωσεν ότι η Κυβέρνησίς του ευρί­σκεται ήδη εις συνεννοήσεις μετά των Συμμαχικών  Κυβερνήσεων και ότι θα του αποστείλη συντόμως  τας σχετικάς οδηγίας, προσέθεσε δε ότι μέχρι λή­ψεως τούτων, αδυνατεί, μετά μεγάλης του λύπης, να επιτρέψη την είσοδον των μεταγωγικών σκα­φών εις τον λιμένα και την απόβασιν των στρα­τευμάτων εις Θεσσαλονίκην. Ο πλοίαρχος Ντυμε­νίλ απήντησε τότε ότι τα μεταγωγικά ευρίσκον­ται παρά το ακρωτήριον της Κασσάνδρας και ό­τι είναι αδύνατον να παραμείνουν κατά την νύ­κτα εις το ανοικτόν πέλαγος, εκτεθειμένα εις τας επιθέσεις των Γερμανικών υποβρυχίων. Ο  είσπλους εις τον λιμένα, κατά συνέπειαν επεβάλλετο και ο Ντυμενίλ ηρώτησε τον Έλληνα Στρατηγόν πώς εσκέπτετο να παρεμποδίση την ενέργειαν αυτήν, εάν τελικώς επεχειρείτο υπό των Συμμάχων.
Ο Στρατηγός εδήλωσεν ότι θα χρησιμοποιήση μέτρα πειθούς, προβάλλων το διεθνές δίκαιον. Εις νέαν έρώτησιν δε του Ντυμενίλ «τί θα πράξη εάν οι Σύμμαχοι δεν λάβουν ταύτα υπ' όψιν» α­πήντησε :
—- «Μετ' αφαντάστου λύπης, θα σας εμποδίσω».
Τότε ο παριστάμενος υποπρόξενος Λεόν ανέκραξε.
— Πώς; Θα προβάλλητε βίαν εναντίον Γαλλίας και της Αγγλίας; Τότε θα χρησιμοποιήσωμεν και ημείς τήν βίαν.
Η στιγμή ήτο κρίσιμος. Μετά την αποχώρησιν της επιτροπής ο Στρατηγός Μοσχόπουλος έ­δωσε τας σχετικάς οδηγίας εις τα υπερασπίζοντα τον λιμένα φρούρια και έσπευσε να συνεννοηθή τηλεγραφικώς μετά του Πρωθυπουργού και του Υπουργού Στρατιωτικών.
Η δευτέρα τηλεγραφική συνδιάλεξις Βενιζέλου — Μοσχοπούλου επραγματοποιήθη την 7ην εσπερινήν. Ο Πρωθυπουργός είπεν εις τον Στρατηγόν ότι έπρεπε διά της διπλωματίας και της συζητήσεως  να κερδίση χρόνον δια να επιτευχθή έν τω μεταξύ συμφωνία μετά των Συμμάχων. Ο Στρα­τηγός ηρώτησε καί πάλιν:
—«Εάν όμως επιμένουν να εισέλθουν θα τους εμποδίσω διά της βίας;».
Η  απάντησις του Πρωθυπουργού ήτο:
«Τηρήσατε,  Στρατηγέ  μου,  αδρανή   άμυναν».     
Ο Μοσχόπουλος διεμαρτυρήθη αμέσως δηλών ότι  «φράσις αδρανούς αμύνης δεν προβλέπεται υπό των στρατιωτικών κανονισμών» και προσέθεσεν ότι «δέον να γνωρίζη σαφώς εάν θα χρησιμοποιήση, ναι ή ου, βίαν».
Ο Πρωθυπουργός προσεπάθησε τότε να καθησυχάση τον Στρατηγόν, υποσχεθείς εις αυτόν ότι προ  του μεσονυκτίου τα πάντα θα ελύοντο ευνοϊκώς.
Η  θέσις του διοικητού του Γ' Σ. Σ. απέβαινεν ήδη δεινή ,  καθ'  όσον,  ευρισκόμενος  προ σοβαράς  απειλής, δεν ελάμβανε παρά της Κυβέρνήσεως σαφείς διαταγάς επί  του πρακτέου. Εν τω μεταξύ, εις τας Αθήνας, η αναγγελία του νέου γεγονότος περιέπλεκεν ακόμη περισσότερον την κατάστασιν.Πράγματι, την ιδίαν ημέραν, (30 Σεττ.), η Ελληνική Κυβέρνησις επληροφορείτο ότι κατα την συνεδρίασιν  της Βουλής των Κοινοτήτων της  28ης Σεπτεμβρίου, ο Βρεταννός Υπουργός των Εξωτερικών σερ Έντουαρντ Γκρέϋ, ανέφερεν εις λόγον του «περι τών πατροπαραδότων θερμών αισθημάτων  συμπαθείας της Μεγάλης Βρεταννίας προς    την Βουλγαρίαν». Ο Γκρέϋ προσέθεσεν ότι «η Βρεταννική πολιτική αποβλέπει εις την  επίτευξιν συμφωνίας μεταξύ των Βαλκανικών  κρατών και ότι προς εξασφάλισιν αυτής θα 'επρεπε να ικανοποιηθούν  οι νόμιμοι πόθοι όλων των Βαλκανικών κρατών». Αι δηλώσεις του Γκρέϋ κατετάραξαν και την Ελληνικήν Κυβέρνησιν και την Ελληνικήν κοινήν γνώμην, διότι εθεωρήθησαν ως πρόθεσις  παραχωρήσεως Ελληνικών εδαφών εις την Βουλγαρίαν, καθ' ην μάλιστα στιγμήν η τελευταία δεν απέκρυπτε πλέον τας εχθρικάς προς τους Συμμάχους διαθέσεις της,
Αμέσως ο Έλλην Πρωθυπουργός διεμήνυσε εις τον  Γάλλον Πρέσβυν ότι:
O λόγος του Γκρέϋ του απεκάλυψε τας α­ληθείς προθέσεις των Συμμάχων, ότι ενόμιζεν ήδη ότι είχεν οίκτρως εξαπατηθή ώς προς την ακολουθητέαν παρ' αυτού έναντι αυτών πολιτικήν φιλίας και εμπιστοσύνης και ότι εφοβείτο ότι η διενεργούμενη εν Θεσσαλονίκη απόβασις των Συμμαχικών στρατευμάτων εσκόπει να εξασκήση πίεσιν επί της Ελλάδος, δια να επιτύχη εδαφι­κάς παραχωρήσεις παρ' αυτής εις όφελος της Βουλγαρίας, και κατέληγεν ότι δεν δύναται να παράσχη την συγκατάθεσίν του εις την απόβασιν και εζήτει όπως ανασταλή πάσα σχετική μεταφορά στρατευμάτων, δεδομένου ότι θα ευρίσκετο εις την δυσάρεστον θέσιν να διατάξη την βιαίαν παρεμπόδισιν της αποβάσεως.
Ο Γάλλος Πρέσβυς θορυβηθείς, έσπευσε να τηλεγραφήση εις Μούδρον όπως ανασταλή πάσα αποστολή στρατευμάτων και ανακληθούν τα τυ­χόν ήδη αναχωρήσαντα μεταγωγικά. Η επιχείρησις,  κατά συνέπειαν, διεκόπη ενώ αι Κυβερνήσεις Γαλλίας και Αγγλίας διεβίβαζον προς την Ελλάδα καθησυχαστικάς διαβεβαιώσεις ως προς τας προθέσεις των εν Μακεδονία. Κατόπιν τούτου ο Πρωθυπουργός Βενιζέλος παρέσχε, τέλος, την συγκατάθεσίν του διά την απόβασιν των συμμαχικών στρατευμάτων εις Θεσσαλονίκην.
Ούτω, εδημιουργήθη μία κατάστασις λίαν λε­πτή και ασυνήθης από πλευράς διεθνούς δικαίου, Η  Ελλάς, παραμένουσα ουδέτερα πάντοτε, συγκατετίθετο εις την μετατροπήν του εδάφους της εις Συμμαχικήν βάσιν η οποία θα επέτρεπεν εις την Αντάντ να μεταφέρη  στρατεύματα διά να επιτεθή κατά των εν Σερβία δυνάμεων των Κεν­τρικών Αύτοκρατοριών. Εν πάσει περιπτώσει , η Ελλάς , την 2αν Οκτωβρίου, διεμαρτυρήθη διά την παραβίασιν της ουδετερότητός της, τονίζουσα ότι:
«Επειδή η Ελλάς είναι ουδετέρα έναντι του Ευρωπαϊκού πολέμου, η Βασιλική Κυβέρνησις δεν δύναται να παράσχη την έγκρισιν αυτής εις τας προτιθεμένας υμετέρας ενεργείας, καθ΄ όσον αύται θίγουσι την ουδετερότητα της Ελ­λάδος, τοσούτω μάλλον καθ΄'  όσον προέρχονται εκ μέρους δύο εμπολέμων Δυνάμεων. Κατόπιν τούτου η Βασιλική Κυβέρνησις έχει καθήκον να διαμαρτυρθή εναντίον της διά μέσου του Ελληνικού εδάφους διόδου ξένων στρατευμά­των» .
Την νύκτα της 30ής Σεπτεμβρίου προς την 1ην Οκτωβρίου, ελήφθη υπό του διοικητού του Γ' Σ.Σ. Στρατηγού Μοσχοπούλου το ακόλουθον τη­λεγράφημα:
«Αφήσατε την είσοδον ελευθέραν. Βενιζέλος».
Ούτω, την πρωΐαν της 1ης Οκτωβρίου, εισέπλευσαν εις τον λιμένα της Θεσσαλονίκης τα με­ταγωγικά και ήρχισεν η αποβίβασις των στρα­τευμάτων και η αμυντική οργάνωσις του λιμένος της Θεσσαλονίκης.

Τρίτη, 11 Οκτωβρίου 2016

“Χάσαμε” το …βραβείο Νόμπελ ειρήνης – κερδίζουμε όμως το βραβείο ηλιθιότητος και εθελούσιου εθνικού αυτοχειριασμού!

Ανεκοινώθησαν επιτέλους τα πολυαναμενόμενα βραβεία «Νόμπελ ειρήνης». Έληξε έτσι και η …αγωνία μας, αφού η περιβόητη γιαγιά Μηλίτσα, η προεξάρχουσα της λεσβίου κομπανίας των γραιών – τροφών των «προσφυγόπουλων» (των νηπίων που οι ασιάτες μουσουλμάνοι λαθροέποικοι περιφέρουν, ως πολιορκητικούς κριούς, για να πλημμυρίσουν και να εκπορθήσουν πληθυσμιακώς την Ευρώπη), η οποία προβλήθηκε από την προπαγάνδα του Συστήματος ως «σύμβολο» και «παράδειγμα» της «θερμής υποδοχής και φιλοξενίας» των νησιωτών προς τους λαθροεποίκους που κατέκλυσαν τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου πέρσι το καλοκαίρι (οι οποίοι συνεχίζουν να καταφθάνουν…), δεν έλαβε τελικώς το πολυπόθητο βραβείο. Εάν βεβαίως υπήρχε θεσμοθετημένο βραβείο ανοησίας, εθελοδουλείας και εθνικού αυτοχειριασμού, αναμφιβόλως θα ταίριαζε δικαιωματικώς να της απονεμηθεί! Διότι μόνον απολύτως ηλίθιοι και συμπλεγματικοί εθελότυφλοι αδυνατούν ακόμη να αναγνωρίσουν την αδυσώπητη πραγματικότητα: οι αφίξεις των δήθεν προσφύγων του συριακού εμφυλίου δεν ήταν παρά το προπαγανδιστικό πρόσχημα – ως Δούρειος Ίππος – για την προώθηση του σχεδίου μαζικού εποικισμού της Ευρώπης από τον ασιατικό και αφρικανικό υπερπληθυσμό, σχεδίου που βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη και ισοδυναμεί με την εν δυνάμει γενοκτονία των, ήδη ευρισκομένων σε δεινό δημογραφικό μαρασμό, ευρωπαϊκών εθνών!

Σάββατο, 8 Οκτωβρίου 2016

David Lloyd George: ΟΙ ΕΝΤΥΠΩΣΕΙΣ ΜΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΡΜΑΝΙΑ ΤΟΥ ΧΙΤΛΕΡ 2


Τα γεγονότα αυτά  οι Γερμανοί σήμερα, δεν τα κρατούν κρυφά. Ο εξοπλισμός  συντελείται πλέον φανερά. Και νοιώθουν οι ίδιοι πως είναι ασφαλείς. Παρ΄ όλα αυτά η Γερμανία θα χρειασθεί τουλάχιστον μια δεκαετία για να συγκροτήσει ένα ισχυρό στρατό σε θέση να αντιμετωπίσει τους στρατούς της Ρωσίας ή της Γαλλίας σε οποιοδήποτε έδαφος εκτός από το δικό της. Εδώ μπορεί να πολεμήσει αποτελεσματικά , γιατί μπορεί να επιλέξει τα πεδία των μαχών  τα οποία έχει παρασκευάσει με μεγάλη επιμέλεια και οχυρώσει  και έχει εκπαιδεύσει αρκετούς ανθρώπους για να υπερασπίσει τα χαρακώματα  της.
Όμως ο στρατός των κληρωτών είναι πολύ νέος -υπάρχει απόσταση χρόνων  μέχρις ότου καλυφθούν τα κενά των εφεδρειών  ιδιαίτερα σε αξιωματικούς. Από επιθετικής άποψης θα χρειαστούν  10 χρόνια για να φτάσει ο γερμανικός στρατός  στα επίπεδα του 1914.
Επιπλέον οποιαδήποτε απόπειρα να επαναληφθούν τα πειράματα  του Πουανκαρέ στο Ρουρ, θα αντιμετωπιστεί σήμερα με φανατική αντίσταση από μυριάδες γενναίους ανθρώπους , οι οποίοι θεωρούν τον υπέρ Πατρίδας θάνατο όχι θυσία αλλά δόξα.
Αυτό είναι το νέο φρόνημα της Γερμανικής νεολαίας. Έχουν μια πίστη σχεδόν θρησκευτική  στο κίνημα και στον Αρχηγό του.Το γεγονός τούτο  μου έκανε τη μεγαλύτερη εντύπωση από όλα όσα είδα κατά τη διάρκεια της σύντομης επίσκεψής μου στη νέα Γερμανία.
Υπήρχε μια ατμόσφαιρα αναζωογόνησης , η οποία είχε εξαιρετική επίδραση  στην ενοποίηση του Έθνους.
Καθολικοί και διαμαρτυρόμενοι, Πρώσοι  και Βαυαροί , εργοδότες και εργάτες , πλούσιοι και ισχυροί , συνεπήχθησαν σε ένα λαό . Δεν χωρίζουν πλέον το έθνος θρησκευτικές και επαρχιακές διακρίσεις. Υπάρχει  για την ενότητα πάθος  που δημιουργήθηκε από τη σκληρή ανάγκη.
Οι διαιρέσεις που επακολούθησαν τη κατάρρευση του 1918 κατέστησαν τη Γερμανία ανίκανη  να αντιμετωπίσει τα προβλήματά της , εσωτερικά και εξωτερικά. Για το λόγο αυτό τα ανταγωνιστικά πάθη  όχι μόνο αποτρέπονται  αλλά και προσωρινά απαγορεύονται.
Παντού συνάντησα άγρια και αδιάλλακτη εχθρότητα  ενάντια στο ρωσικό μπολσεβικισμό και παράλληλα ένα ειλικρινή θαυμασμό για το βρετανικό λαό με μια βαθιά επιθυμία για μια καλύτερη  και φιλικότερη συνεννόηση  μαζί του. Οι Γερμανοί αποφάσισαν οριστικά  να μη έρθουν άλλη φορά σε ρήξη με τους Άγγλους .Ούτε τρέφουν αισθήματα εκδικήσεως απέναντι στους Γάλλους.Παραιτήθηκαν από κάθε επιθυμία ανάκτησης της Αλσατίας και Λωρραίνης. Αλλά υπάρχει πραγματικό μίσος και φόβος για το ρωσικό μπολσεβικισμό που δυστυχώς αυξάνει έντονα. Αποτελεί την  καθοδηγητική δύναμη της διεθνούς και στρατιωτικής πολιτικής των .Τόσο οι ιδιαίτερες όσο και οι δημόσιες συζητήσεις τους περιστρέφονται γύρω από αυτόν .Όπου και να πάτε  δεν θ αργήσετε να ακούσετε τη λέξη "μπολσεβικισμός". Τα μάτια τους είναι στραμμένα στην Ανατολή σαν να περιμένουν τον ερχομό της ημέρας της οργής. Ενάντια σ΄αυτή ετοιμάζονται με γερμανική τελειότητα. Ο φόβος αυτός δεν είναι επίπλαστος. Είναι πεπεισμένοι  ότι πρόκειται για δικαιολογημένο φόβο.
Αλλά θα κάμαμε καλά αν δεν δίναμε   εξαιρετική σημασία στις τελευταίες εκρήξεις κατά της Ρωσίας .Γεγονός είναι  ότι η Γερμανική κυβέρνηση , στις σχέσεις της με τη Ρωσία , βρίσκεται σε εκείνο το στάδιο που μόλις αφήσαμε πίσω μας εμείς οι Άγγλοι . Ενθυμούμαστε όλοι τη περίοδο  κατά την οποία η Μόσχα με τον επίσημο τύπο  και το ραδιόφωνο της , έκανε  σφοδρές προσωπικές επιθέσεις  κατά των Άγγλων υπουργών -Τσάμπερλεν, Μακντόναλντ  και Τσόρτσιλ - και κατάγγειλε  το πολεμικό και οικονομικό μας σύστημα  σαν οργανωμένη δουλεία.
Αντιμετωπίσαμε αυτή τη συκοφαντική εκστρατεία  στιγματίζοντας τους αρχηγούς της  σαν δολοφόνους, το οικονομικό τους σύστημα σαν ληστεία , τη στάση τους απέναντι στη κοινωνία  και τη θρησκεία σαν ανηθικότητα και αθεϊσμό.
Αυτή ήταν η συνηθισμένη μορφή των διπλωματικών σχέσεων μεταξύ της κομμουνιστικής Ρωσίας  και του υπόλοιπου κόσμου, Δεν πρέπει να ξεχνάμε , ότι ακόμη και όταν είχαμε εδώ Ρώσο πρεσβευτή  , είχαμε στείλει την αστυνομία να κάνει έρευνα σε ένα από τα επίσημα κτίρια της ρωσικής πρεσβείας.
Κανένας, από τη μία και την άλλη πλευρά φαντάστηκε ποτέ ότι κάτι τέτοιο αποτελούσε προοίμιο  ή πρόκληση πολέμου.
Η εκτόξευση ύβρεων  μεταξύ Γερμανίας και Ρωσίας  είναι απλά η συνήθης διπλωματική γλώσσα  στην οποία είχαν συνηθίσει όλα τα Έθνη κατά τη διάρκεια των 29  τελευταίων χρόνων με τη Κομμουνιστική Ρωσία.
Για χάρη της πνευματικής μας ειρήνης είναι σημαντικό να αντιληφθούμε, ότι επανάληψη αυτής της αψιμαχίας των λόγων, δεν προάγει καθόλου σε πόλεμο. 
Τι εννοεί , λοιπόν ο Χίτλερ  όταν αντιπαρέθετε τις πλούσιες αλλά μη καλλιεργήσιμες  εκτάσεις γης της Ουκρανίας  και Σιβηρίας και τα ανεξάντλητα μεταλλεύματα των Ουραλίων , με την πενία του γερμανικού εδάφους ; Ήταν απλά μια εθνικοσοσιαλιστική απάντηση  στη κατηγορία των Σοβιέτ περί αθλιότητας των αγροτών και εργατών της Γερμανίας κάτω από το εθνικοσοσιαλιστικό καθεστώς.
Ο Χίτλερ απάντησε κατηγορώντας τα Σοβιέτ  ότι χειρίζονται με λάθος τρόπο  τις τεράστιες  πλουτοπαραγωγικές  πηγές της χώρας τους, σε σύγκριση με τα εθνικοσοσιαλιστικά επιτεύγματα  πάνω στη  γη,της οποίας  ο φυσικός  πλούτος ήταν σχετικά πτωχός.
Δεν διαθέτω αρκετό χώρο  στον οποίο θα μπορούσα να καταχωρήσω  κατάλογο των σχεδίων  τα οποία εκτελούνται για την ανάπτυξη των πλουτοπαραγωγικών  πηγών της  Γερμανίας  και τη καλυτέρευση των όρων  ζωής του λαού της. Είναι αναρίθμητα και υλοποιούνται με επιτυχία.
Θα επιθυμούσα τέλος να πω , ότι είμαι πεπεισμένος όσο ποτέ,  ότι η ελεύθερη χώρα στην οποία επέστρεψα  είναι ικανή να επιτελέσει  μεγαλύτερα πράγματα προς τη κατεύθυνση αυτή, αρκεί  οι κυβερνήτες της να αναθαρρήσουν και να αφοσιωθούν με ζήλο στο έργο. 

David Lloyd George: ΟΙ ΕΝΤΥΠΩΣΕΙΣ ΜΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΡΜΑΝΙΑ ΤΟΥ ΧΙΤΛΕΡ

Αμφιλεγόμενο πολιτικό  άρθρο που ο Βρετανός πρώην Πρωθυπουργός (1916-1922) δημοσίευσε στην εφημερίδα Daily Express αμέσως μετά την επιστροφή του από την Γερμανία (Σεπτέμβριος 1936)

Μόλις επέστρεψα από μίαν επίσκεψη μου στη Γερμανία. Σε ένα τόσο σύντομο διάστημα το μόνο που μπορεί κανείς είναι να διαμορφώσει εντυπώσεις , οι οποίες είχαν ήδη συσσωρευθεί στο μυαλό του από τη μακρινή παρατήρηση μέσα από το Τύπο και από τις επίμονες ερωτήσεις προς εκείνους οι οποίοι είχαν δει τα πράγματα από πιο κοντά. Είδα τον περίφημο Γερμανό ηγέτη, καθώς και μερικά πράγματα από τη μεγάλη μεταβολή , την οποία πραγματοποίησε. Όποια γνώμη και αν έχει κανείς σχετικά με τις μεθόδους του- και ασφαλώς οι μέθοδοί του δεν είναι μέθοδοι μιας συνταγματικής χώρας που ζει σε κοινοβουλευτικό καθεστώς - αναμφίβολα επέτυχε μια θαυμαστή μεταβολή στο πνεύμα του γερμανικού λαού , στη στάση των Γερμανών μεταξύ τους και στη κοινωνική και οικονομική ζωή . Δίκαια ο Χίτλερ διακήρυξε στη Νυρεμβέργη, ότι το κίνημά του δημιούργησε μέσα σε μόλις 4 χρόνια μια καινούρια Γερμανία. Δεν είναι πλέον η Γερμανία της πρώτης δεκαετίας μετά τον πόλεμο- μια χώρα που είχε χάσει το ηθικό της και έσκυβε το κεφάλι με αίσθηση ανησυχίας και αδυναμίας. Η Γερμανία είναι σήμερα γεμάτη ελπίδα και εμπιστοσύνη , με ανανεωμένη την απόφαση να ζήσει χωρίς να δέχεται καμία επιρροή έξω από τα σύνορά της. Για πρώτη φορά μετά τον πόλεμο έχει εδραιωθεί στη Γερμανία το αίσθημα της ασφαλείας. Οι άνθρωποι είναι περισσότερο πρόσχαροι .΄Ένα πνεύμα μεγαλύτερης ευθυμίας είναι αισθητό στη χώρα ολόκληρη .Ο ξένος βλέπει σήμερα μια ευτυχέστερη Γερμανία .Την είδα παντού και οι Άγγλοι που συνάντησα κατά τη διάρκεια του ταξιδιού μου, και οι οποίοι γνωρίζουν καλά τη Γερμανία , μου έλεγαν ότι τους έκανε μεγάλη εντύπωση η μεταβολή. Το θαύμα τούτο το πραγματοποίησε ένας άνθρωπος. Είναι ο γεννημένος αρχηγός. Μια μαγνητική δυναμική προσωπικότητα , με ένα σκοπό απλό, μια θέληση αποφασιστική και καρδιά ατρόμητη Δεν είναι κατ΄όνομα μόνον αλλά πραγματικά ο εθνικός ηγέτης. Έδωσε στους Γερμανούς την ασφάλεια ενάντια στους ισχυρούς εχθρούς που τον περιτριγύριζαν. Τους εξασφάλισε επίσης από τη διαρκή απειλή της πείνας, που είναι μια από τις συγκλονιστικές αναμνήσεις των τελευταίων χρόνων του πολέμου και των πρώτων ετών της ειρήνης. Περισσότεροι από 700.000 πέθαναν από την πείνα Τα αποτελέσματα τους τα βλέπει κανείς ακόμη και σήμερα στη σωματική εμφάνιση εκείνων που γεννήθηκαν μέσα σ' εκείνο το θλιβερό κόσμο. Το γεγονός , ότι ο Χίτλερ έσωσε τη χώρα του από το φόβο μιας επανάληψης εκείνης της περιόδου της απογνώσεως , της φτώχειας και της ταπεινώσεως , του προσέδωσε ακαταμάχητο κύρος στα πλαίσια της σημερινής Γερμανίας. 

Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία για το πόσο είναι δημοφιλής ιδιαίτερα μεταξύ της Γερμανικής νεολαίας. Οι μεγάλοι του έχουν εμπιστοσύνη. Οι νέοι τον λατρεύουν . Δεν πρόκειται για θαυμασμό απέναντι σε ένα δημοφιλή αρχηγό. Είναι η λατρεία ενός εθνικού ήρωα , ο οποίος έσωσε τη χώρα του από την εξαθλίωση και τη κατάπτωση. 
Είναι αλήθεια , ότι η οποιαδήποτε δημόσια επίκριση της κυβέρνησης , υπό οποιαδήποτε μορφή , απαγορεύεται. Αυτό δεν σημαίνει ότι απουσιάζει η κριτική. Άκουσα να επικρίνονται ελεύθερα οι λόγοι επιφανών εθνικοσοσιαλιστών ρητόρων. Δεν άκουσα όμως ούτε μια λέξη κριτικής ή αποδοκιμασίας κατά του Χίτλερ. Είναι απρόσβλητος από κάθε επίκριση , σαν να πρόκειται για Βασιλιά σε μια συνταγματική χώρα. Είναι κάτι περισσότερο. Είναι ο Γεώργιος Ουάσιγκτων της Γερμανίας, ο άνθρωπος που κέρδισε για τη χώρα του την ανεξαρτησία της από όλους όσους την καταπίεζαν. Οι ισχυρισμοί μου αυτοί ενδέχεται να φανούν υπερβολικοί σε εκείνους που δεν είδαν ούτε αντελήφθησαν πόσο βασιλεύει ο Χίτλερ στη καρδιά και στο πνεύμα των Γερμανών. Και όμως αυτή είναι η γυμνή αλήθεια, ο μέγας αυτός λαός , θα εργασθεί καλύτερα , θα υποβληθεί σε μεγαλύτερες θυσίες και αν παραστεί ανάγκη , θα πολεμήσει με μεγαλύτερη αποφασιστικότητα , επειδή του το ζητεί ο Χίτλερ. Όποιος δεν είναι σε θέση να αντιληφθεί αυτό το βασικό γεγονός , δεν είναι σε θέση να κρίνει τις σημερινές δυνατότητες της Γερμανίας. 
Από την άλλη πλευρά τώρα , εκείνοι που φαντάζονται , ότι η Γερμανία επανήλθε στη παλαιά ιμπεριαλιστική ιδιοσυγκρασία της, δεν μπορούν να συλλάβουν το χαρακτήρα της μεταβολής .Η ιδέα μιας Γερμανίας που απειλεί την Ευρώπη , με το ενδεχόμενο , ότι ο ακαταμάχητος στρατός της μπορεί να διαβεί τα σύνορα, δεν αποτελεί μέρος της νέας πραγματικότητας. Ότι είπε ο Χίτλερ στη Νυρεμβέργη , είναι αλήθεια. Οι Γερμανοί θ' αντισταθούν μέχρι θανάτου σε κάθε εισβολέα, αλλά δεν έχουν πλέον τη διάθεση να εισβάλουν οι ίδιοι σε ξένα εδάφη. Οι ηγέτες της σημερινής Γερμανίας γνωρίζουν πολύ καλά ότι η Ευρώπη είναι μια πραγματικότητα , την οποία δεν μπορούν να αγνοούν και η οποία δεν μπορεί να καταπατηθεί από ένα και μόνο έθνος, όσο ισχυρά και αν είναι εξοπλισμένο το έθνος αυτό. Το μάθημα αυτό το διδάχτηκαν στο τελευταίο πόλεμο. Ο Χίτλερ πολέμησε σαν στρατιώτης και γνωρίζει τη φρίκη του πολέμου.Γνωρίζει επίσης ότι ο επιτιθέμενος θα συγκέντρωνε σήμερα μεγαλύτερα μίση, από ότι το 1914. 
Η εγκαθίδρυση μιας γερμανικής ηγεμονίας πάνω στην Ευρώπη που αποτελεί το σκοπό και το όνειρο του παλαιού προπολεμικού μιλιταρισμού, δεν υπάρχει στον ορίζοντα του εθνικοσοσιαλισμού. Σε ότι έχει να κάνει με τους γερμανικούς εξοπλισμούς , δεν υπάρχει αμφιβολία ότι υπάρχουν. Αφού όλοι οι νικητές του μεγάλου πολέμου , πλην της Μ.Βρετανίας, παραβλεψαν τις υποχρεώσεις της συνθήκης την οποία οι ίδιοι έκαμαν , ο Φύρερ διέγραψε το υπόλοιπο που δέσμευε τη χώρα του. Ακολούθησε το παράδειγμα των Εθνών που ευθύνονται για τη Συνθήκη των Βερσαλιών. 
Η πολιτική του Χίτλερ δεν αποκρύπτει ότι ένας από τους σκοπούς της είναι η συγκρότηση ενός στρατεύματος που θα είναι αρκετά ισχυρό, ώστε ν' αντισταθεί σε κάθε εισβολέα , σε οποιοδήποτε σημείο και αν εκδηλωνόταν η επίθεση . Πιστεύω ότι το απρόσβλητο αυτό της χώρας απέναντι της ξενικής επίθεσης , ο Χίτλερ το έχει ήδη πετύχει. Καμία χώρα η συνασπισμός χωρών , μπορεί σήμερα να διανοηθεί να καταβάλει τη σημερινή Γερμανία. Τρία χρόνια πυρετώδους προετοιμασίας ενίσχυσαν την άμυνα της Γερμανίας σε τέτοιο σημείο ώστε να τη καθιστά αδιείσδυτη στις επιθέσεις , εκτός αν, οι επιτιθέμενοι προέβαιναν εις μία θυσία ανθρωπίνων ζωών , που θα ήταν ασυγκρίτως μεγαλύτερη από τις απώλειες του πολέμου. Αλλά όπως μπορούν να βεβαιώσουν όσοι γνωρίζουν από πόλεμο, υπάρχει μεγάλη διαφορά μεταξύ του αμυντικού και του επιθετικού πολέμου.Στον αμυντικό τα όπλα δεν χρειάζεται να είναι τόσο ισχυρά και οι στρατιώτες που τα χειρίζονται δεν χρειάζεται να είναι τόσο πολυάριθμοι ή τόσο εκπαιδευμένοι όσο στον επιθετικό . Λίγοι εκλεκτοί πολυβολητές κατάλληλα καλυπτόμενοι και προστατευόμενοι, μπορούν να ανακόψουν τη προέλαση μιας μεραρχίας ακόμα και αν υποστηρίζεται από ισχυρό πυροβολικό. 
Η Γερμανία κατασκεύασε ισχυρές αμυντικές θέσεις και δεν αμφιβάλω ότι έχει επαρκή αριθμό εκπαιδευμένων ή μάλλον ημιεκπαιδευμένων , ανδρών με αρκετά πυροβόλα και πυροβολικόν για να κρατήσει τις θέσεις αυτές σε περίπτωση επίθεσης. Έχει επίσης δραστήριο και ισχυρό αεροπορικό στόλο.